DEAFLİMPİK KOMİTESİ DERNEĞİNE HOŞGELDİNİZ
- Deaflimpik Komitesi Derneği, işitme engelli sporcuların uluslararası spor platformlarında, başta Deaflympics (Deaflimpik Oyunları) olmak üzere tüm uluslararası işitme engelli spor organizasyonlarında TMOK ve TMPK gibi federasyonlarla koordineli olarak Türkiye’yi tek çatı altında temsil etmesini sağlamayı amaçlayan ulusal bir kuruluş olmayı hedeflemektedir.
- Dernek; sporcuların hazırlık süreçlerinin planlanması, milli takım kadrolarının oluşturulması, uluslararası spor kuruluşlarıyla ilişkilerin yürütülmesi ve Türkiye’nin Deaflimpik tarihine yakışır şekilde en güçlü temsil kapasitesine ulaşması için faaliyet göstermeyi planlamaktadır.
- Derneğin temel vizyonu; Türk sporcularının dünya çapında söz sahibi olduğu bir Deaflimpik ekosistemi oluşturmak, işitme engelli bireyler arasından nitelikli spor yöneticileri, antrenörler, hakemler ve spor uzmanları yetiştirmek suretiyle sporun her alanında güçlü bir temsil sağlamaktır (Kaya, 2026).
Ali KAYA, Türk işitme engelliler spor tarihinde önemli bir yere sahip olan millî sporcu, antrenör ve spor yöneticisidir. Eski bir millî basketbolcu olan Kaya, uzun yıllar İşitme Engelliler Basketbol A Millî Takımı’nın kaptanlığını yapmış ve 2009 yılında Avrupa U20 Basketbol Şampiyonluğu yaşayan kadronun önemli isimlerinden biri olmuştur. 2005-2017 yılları arasında aralıksız olarak millî takım kadrolarında yer almış; ülkemizi ulusal ve uluslararası organizasyonlarda başarıyla temsil etmiştir.
Ali KAYA, 2013 yılında Hacettepe Üniversitesi Spor Bilimleri ve Teknolojisi Yüksekokulundan şeref öğrencisi olarak mezun olmuştur. Akademik gelişimini sürdürerek 2016 yılında Marmara Üniversitesinde Beden Eğitimi ve Spor alanında yüksek lisans eğitimini tamamlamıştır. Ayrıca 2019-2022 yılları arasında Gençlik ve Spor Bakanlığı bursuyla Köln Spor Akademisinde Spor Bilimleri alanında yüksek lisans eğitimi almıştır. 2024 yılından itibaren Trakya Üniversitesi bünyesinde İşitme engelliler sporu ve Deaflimpik Oyunları'nın Türkiye'deki tarihsel gelişimi üzerine yayınlar ve nitel/nicel araştırmalar yapmaktadır. Ayrıca Türkiye'nin katıldığı Yaz ve Kış Deaflimpik Oyunları'ndaki branş bazlı başarı analizi, sporcu istatistikleri ve kurumsal yönetişim eksiklikleri üzerine odaklanan veri tabanı ve case study (durum çalışması) projeleri yürütmektedir.
Aktif sporculuk kariyerinin ardından Türk işitme engelliler sporuna hizmet etmeye devam eden Ali Kaya, 2018-2022 yılları arasında İşitme Engelliler Basketbol A Millî Takımı’nda antrenörlük görevini üstlenmiştir. Sporcu ve antrenör kimliğiyle Dünya Şampiyonaları, Avrupa Şampiyonaları ve Deaflimpik Oyunları başta olmak üzere birçok uluslararası organizasyonda Türkiye’yi temsil etmiştir.
Ali KAYA, 2025 yılından itibaren işitme engelli sporcuların haklarını savunmak, Deaflimpik hareketinin gelişimine katkı sağlamak ve sporculara uluslararası düzeyde organizasyonel destek sunmak amacıyla yöneticilik ve liderlik çalışmalarına başlamıştır. 2026 yılında Deaflimpik Komitesi Derneği başkanlığına seçilen Kaya; işitme engelli sporcuların temsil gücünü artırmak, Deaflimpik kültürünü yaygınlaştırmak ve spor alanında sürdürülebilir politikalar geliştirmek amacıyla çalışmalarını sürdürmektedir (Kaya, 2026).
- Deaflimpik Komitesi Derneği: Ali Kaya, Deaflimpik Komitesi Derneği başkanı olarak Türkiye'de işitme engelli sporunun kurumsal altyapısını güçlendirmek, akademik ve uygulamalı modeller geliştirmek için çalışmalar yürütmektedir.
- ICSD Vizyonu ve Küresel Standartlar: ICSD, dünyada Deaflimpik Oyunları'nı yöneten bağımsız ana çatı kuruluştur. Ali Kaya ve arkadaşlarının liderlik ettiği yapılanma; ICSD'nin Spor Yoluyla Eşitlik ilkesini temel alarak Türkiye'deki deaflimpik ekosistemini uluslararası standartlara taşımayı amaçlar.
- Özerklik ve Temsil Çalışmaları: Türkiye'de resmi spor faaliyetleri ve ICSD nezdindeki resmi ulusal temsil doğrudan Gençlik ve Spor Bakanlığı'na bağlı Türkiye İşitme Engelliler Spor Federasyonu (TİESF) yürütücülüğünde gerçekleşirken; Ali Kaya başkanlığındaki komite, sporcuların hakları, sürdürülebilir Deaflimpik modelleri ve işitme engelli bireylerin spor yönetimindeki temsil gücünü artırma odaklı sivil ve akademik çalışmalara öncülük etmektedir.
Deaflympics (Deaflimpik Oyunları), Uluslararası Olimpiyat Komitesi (IOC) tarafından tanınan ve işitme engelli sporcuların elit düzeyde mücadele ettiği dünyanın en büyük çok sporlu organizasyonlarından biridir. Deaflimpik, işitme engelli bireylerin sportif performanslarını uluslararası düzeyde sergileyebilmelerine olanak sağlayan, belirli aralıklarla düzenlenen küresel bir spor etkinliğidir. Diğer IOC tarafından tanınan organizasyonlardan farklı olarak Deaflimpik'te yarışan sporcular, işitsel uyarılardan yararlanamadıkları için yarışma süreçlerinde görsel ve işaret dili kullanılmaktadır. Bu durum, organizasyonun teknik yapısını ve yarışma kurallarını diğer olimpik organizasyonlardan ayıran temel özelliklerden biridir (Kaya, 2026).
DLY (Deaflympian), Deaflimpik Oyunlarına katılma hakkı elde etmiş ve bu organizasyonda ülkesini temsil etmiş işitme engelli sporcular için kullanılan uluslararası bir unvan kısaltmasıdır. Uluslararası spor organizasyonlarında, akademik yayınlarda, sporcu biyografilerinde ve resmi kayıtlarda sporcuların isimlerinin yanında yer alan bu kısaltma, ilgili sporcunun Deaflympics deneyimine sahip olduğunu göstermektedir. DLY unvanı, işitme engelli sporcuların uluslararası düzeydeki sportif kariyerlerini ve Deafllimpik hareketine olan katkılarını vurgulayan önemli bir tanımlayıcıdır. Bu nedenle birçok ülkede Deaflympics'e katılım, sporcular için önemli bir kariyer göstergesi olarak kabul edilmekte ve DLY unvanı profesyonel spor yaşamlarında prestij unsuru olarak kullanılmaktadır (Kaya, 2026).
- Deaflympics (Deaflimpik Oyunları), işitme engelli sporcular için düzenlenen dünyanın en eski çok sporlu organizasyonudur.
- İlk kez 1924 yılında Fransa’nın Paris kentinde, Eugène Rubens-Alcais’in öncülüğünde ve Antoine Dresse’nin katkılarıyla “Sessiz Oyunlar (Silent Games)” adıyla düzenlenmiştir.
- 2001 yılında, organizasyonun adı “Deaflympics” olarak değiştirilmiş ve Uluslararası İşitme Engelliler Spor Komitesi (ICSD) tarafından yürütülmeye başlanmıştır.
- Oyunlar, 4 yılda bir yapılmakta olup hem Yaz hem de Kış Deaflympics olarak iki farklı biçimde düzenlenmektedir.
- Bugüne kadar 25 Yaz Deaflimpik ve 20 Kış Deaflimpik Oyunları gerçekleştirilmiştir.
- 21. Kış Deaflimpik Oyunları'nın 15–24 Ocak 2027 tarihleri arasında Avusturya'nın Innsbruck, Seefeld ve Tirol bölgelerinde yapılacaktır. 26. Yaz Deaflympics Oyunları'nın ise Yunanistan'ın başkenti Atina'da gerçekleştirilecektir.
- Bu organizasyonlar, işitme engelli sporcuların uluslararası düzeyde rekabet etmelerine, kültürel etkileşimde bulunmalarına ve spor yoluyla toplumsal görünürlüklerini artırmalarına önemli katkılar sağlamaktadır (Kaya, 2026).
- Atıcılık (1924)
- Atletizm (1924)
- Badminton (1985)
- Basketbol (1949)
- Bowling (1997)
- Bisiklet (Yol Bisikleti 1924 & Dağ Bisikleti 2013)
- Futbol (1924)
- Golf (1995)
- Güreş (Serbest Güreş 1961 & Grekromen Güreş 1961)
- Hentbol (1964)
- Judo (2009)
- Karate (2009)
- Masa Tenisi (1957)
- Oryantiring (1997)
- Taekwondo (2009)
- Tenis (1924)
- Voleybol (1969)
- Plaj Voleybolu (2005)
- Yüzme (1924)
- Yelken (2029)
Uluslararası İşitme Engelliler Spor Komitesi (International Committee of Sports for the Deaf-ICSD) tarafından düzenlenen Yaz Deaflimpik Oyunları programında; atıcılık (1924), atletizm (1924), badminton (1985), basketbol (1949), bowling (1997), bisiklet [yol bisikleti (1924) ve dağ bisikleti (2013)], futbol (1924), golf (1995), güreş [serbest güreş (1961) ve grekoromen güreş (1961)], hentbol (1964), judo (2009), karate (2009), masa tenisi (1957), oryantiring (1997), taekwondo (2009), tenis (1924), voleybol (1969), plaj voleybolu (2005), yüzme (1924) ve yelken (2029) olmak üzere 22 (yirmi iki) Yaz Deaflimpik branşı bulunmaktadır (Kaya, 2026). ICSD, yol bisikleti ve dağ bisikletini bisiklet sporunun, serbest güreş ve grekoromen güreşi ise güreş sporunun ayrı yarışma disiplinleri olarak değerlendirmektedir. Ayrıca, ICSD Yönetim Kurulu kararı doğrultusunda yelken (sailing) branşı ilk kez 2029 Atina Yaz Deaflimpik Oyunları programına dâhil edilmiştir (Kaya, 2026).
- Alp Disiplini (1949)
- Satranç (2019)
- Kayaklı Koşu (1949)
- Curling (2007)
- Buz Hokeyi (1975)
- Snowboard (1999)
- Futsal (2024)
Uluslararası İşitme Engelliler Spor Komitesi (International Committee of Sports for the Deaf-ICSD) tarafından düzenlenen Kış Deaflimpik Oyunları programında; alp disiplini (1949), satranç (2019), kayaklı koşu (1949), curling (2007), buz hokeyi (1975), snowboard (1999) ve futsal (2024) olmak üzere 7 (yedi) Kış Deaflimpik branşı bulunmaktadır (Kaya, 2026).
Kış Deaflimpik Oyunları, ilk kez 1949 yılında Avusturya'nın Seefeld kentinde düzenlenmiş olup, günümüzde ICSD tarafından alp disiplini, kayaklı koşu, snowboard, satranç, curling, buz hokeyi ve futsal branşlarını kapsayan güncel spor programı uygulanmaktadır. Satranç ve futsal branşları ilk kez 2024 Erzurum Kış Deaflimpik Oyunları programında yer alırken, bu branşlar 2027 Innsbruck-Seefeld-Tirol Kış Deaflimpik Oyunları resmi programında da korunmuştur (Kaya, 2026).
- Türkiye İşitme Engelliler Spor Federasyonu,
- Türkiye Atıcılık Federasyonu,
- Türkiye Badminton Federasyonu,
- Türkiye Bisiklet Federasyonu,
- Türkiye Judo Federasyonu,
- Türkiye Karate Federasyonu,
- Türkiye Teakwondo Federasyonu,
- Türkiye Yüzme Federasyonu
Türkiye'de Deaflimpik branşlarının yönetimi ve ulusal organizasyonu, Türkiye İşitme Engelliler Spor Federasyonu ile olimpik branşlardan sorumlu Türkiye Atıcılık Federasyonu, Türkiye Badminton Federasyonu, Türkiye Bisiklet Federasyonu, Türkiye Judo Federasyonu, Türkiye Karate Federasyonu, Türkiye Taekwondo Federasyonu ve Türkiye Yüzme Federasyonu olmak üzere toplam 8 (sekiz) spor federasyonu tarafından yürütülmektedir. Bu yapı, işitme engelli sporcuların hem engellilere özgü spor organizasyonlarına hem de branşa özgü teknik uzmanlığa erişimini sağlayan çok paydaşlı bir yönetim modeli oluşturmaktadır (Kaya, 2026).
Türkiye İşitme Engelliler Spor Federasyonu, işitme engelli sporcuların ulusal ve uluslararası organizasyonlara hazırlanmasını sağlamak amacıyla atletizm, basketbol, bowling, curling, futbol, futsal, golf, güreş, hentbol, kayak, masa tenisi, oryantiring, satranç, tenis, voleybol ve yelken olmak üzere 16 (on altı) spor branşında faaliyetlerini sürdürmektedir. Bu branşlar, Yaz ve Kış Deaflimpik Oyunları ile Avrupa ve Dünya İşitme Engelliler Şampiyonaları kapsamında federasyonun resmi faaliyet programını oluşturmaktadır (Kaya, 2026).
Türkiye’nin Deaflimpik Oyunları’yla ilk teması, 1957 yılında İtalya’da düzenlenen organizasyona resmî olmayan katılımıyla gerçekleşmiştir. Bu katılımın sağlanmasında Süleyman Gök’ün girişimleri ve 1955 yılında kurulan İstanbul Sağırlar Gençlik Spor Kulübü Derneğinin uluslararası ilişkileri etkili olmuştur. Türkiye’den katılan sporcular, uluslararası düzeyde yeterli deneyime ve hazırlık imkânına sahip olmamalarına rağmen bu organizasyon sayesinde Deaflimpik spor kültürünü tanıma fırsatı elde etmiştir.
Türkiye, Deaflimpik Oyunları’na ilk resmî katılımını 1961 yılında Finlandiya’da gerçekleştirmiştir. Süleyman Gök ve Erol Efrand’ın çalışmaları sonucunda sporcuların hazırlanması ve gerekli resmî işlemlerin tamamlanması sağlanmıştır. İstanbul Valisi Refik Tulga tarafından sporcuların kıyafetleri karşılanmış; ancak ulaşım ve diğer giderler için yeterli kamu desteği sağlanamamıştır.
Maddi yetersizlikler nedeniyle Türkiye kafilesi Finlandiya’ya eski bir otobüsle yaklaşık yedi gün süren yorucu bir yolculuk sonucunda ulaşmıştır. Sporcuların oyunlar başlamadan önce dinlenme fırsatı bulamaması, fiziksel performanslarını olumsuz etkilemiştir. Görüşme kayıtlarında sporcuların yolculuk sırasında kilo kaybettikleri, yorgun ve fiziksel açıdan güçsüz biçimde müsabakalara çıktıkları ifade edilmektedir. Bu koşullar, Türkiye’nin ilk dönem Deaflimpik katılımlarında sportif başarının yalnızca sporcu yeterliliğine değil; ulaşım, finansman, hazırlık ve kurumsal destek gibi unsurlara da bağlı olduğunu göstermektedir.
1961 Deaflimpik Oyunları’nın açılış töreninde Türk bayrağını taşıyan sporcunun anlatıları, millî temsilin sporcular açısından taşıdığı sembolik değeri ortaya koymaktadır. Bayrağı taşımanın devlet adına önemli bir sorumluluk olarak algılanması, Deaflimpik sporcuların ulusal aidiyet ve temsil bilincinin güçlü olduğunu göstermektedir.
Türkiye’de işitme engelliler sporunun ilk yıllarında faaliyetlerin büyük ölçüde gönüllülük temelinde yürütüldüğü anlaşılmaktadır. Kulüplerin maddi imkânlarının sınırlı olması, uluslararası üyelik aidatlarının ödenememesi ve kamu desteğinin yetersizliği, kurumsal gelişimi olumsuz etkilemiştir. Bununla birlikte başlangıçta beş civarında olan kulüp sayısının ilerleyen dönemlerde önemli ölçüde artması, işitme engelliler sporunun Türkiye genelinde yaygınlaşmaya başladığını göstermektedir.
Katılımcıların 1960’lı ve 1970’li yıllara ilişkin anlatıları; sporcu seçimlerinin ağırlıklı olarak İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyük şehirlerden yapıldığını, hazırlık koşullarının yetersiz kaldığını ve sporcuların uluslararası rekabette istenilen sonuçları elde edemediğini ortaya koymaktadır. Bu bulgular, Türkiye’nin erken dönem Deaflimpik katılım sürecinde finansman, ulaşım, antrenman, sporcu seçimi ve kurumsal yapılanma bakımından önemli sorunlarla karşılaştığını göstermektedir.
Sonuç olarak Türkiye’nin Deaflimpik Oyunları’na katılım tarihi, bireysel girişimler ve gönüllülük esasına dayanan sınırlı bir yapıdan daha kurumsal ve geniş katılımlı bir spor sistemine doğru gelişim göstermiştir. Türkiye’nin 1957 yılındaki resmî olmayan katılımı, 1961 yılındaki ilk resmî katılımı ve 2017 yılında Samsun’da Yaz Deaflimpik, 2024 yılında Erzurum Kış Deaflimpik oyunlara ev sahipliği yapması bu gelişimin temel dönüm noktalarını oluşturmaktadır. Tarihsel tanıklıklar, Türkiye’de Deaflimpik sporun gelişmesinde sporcuların fedakârlıklarının, öncü yöneticilerin girişimlerinin ve işitme engelli spor kulüplerinin önemli rol oynadığını ortaya koymaktadır.
https://pure.mpg.de/rest/items/item_3641943_1/component/file_3641944/content
- 9. Yaz Deaflimpik Oyunları, 1961 Helsinki/Finlandiya (18 Sporcu)
- 11. Yaz Deaflimpik Oyunları, 1969 Belgrad/Sırbistan (16 Sporcu)
- 13. Yaz Deaflimpik Oyunları, 1977 Bükreş/Romanya (20 Sporcu)
- 16. Yaz Deaflimpik Oyunları, 1989 Christchurch/Yeni Zelanda (8 Sporcu)
- 17. Yaz Deaflimpik Oyunları, 1993 Sofya/Bulgaristan (24 Sporcu)
- 18. Yaz Deaflimpik Oyunları, 1997 Kopenhag/Danimarka (51 Sporcu)
- 19. Yaz Deaflimpik Oyunları, 2001 Roma/İtalya (46 Sporcu)
- 20. Yaz Deaflimpik Oyunları, 2005 Melbourne/Avusturalya (74 Sporcu)
- 21. Yaz Deaflimpik Oyunları, 2009 Taipei/Tayvan (81 Sporcu)
- 22. Yaz Deaflimpik Oyunları, 2013 Sofya/Bulgaristan (169 Sporcu)
- 23. Yaz Deaflimpik Oyunları, 2017 Samsun/Türkiye (288 Sporcu)
- 24. Yaz Deaflimpik Oyunları, 2022 Caxias do Sul/Brezilya (135 Sporcu)
- 25. Yaz Deaflimpik Oyunları, 2025 Tokyo/Japonya (185 Sporcu)
https://www.deaflympics.com/countries/tur
Türkiye, 1961-2025 yılları arasında düzenlenen 13 Yaz Deaflimpik Oyunları'na katılım sağlamıştır. Türkiye'nin Yaz Deaflimpik serüveni; 1961 Helsinki/Finlandiya (18 sporcu), 1969 Belgrad/Yugoslavya (günümüzde Sırbistan) (16 sporcu), 1977 Bükreş/Romanya (20 sporcu), 1989 Christchurch/Yeni Zelanda (8 sporcu), 1993 Sofya/Bulgaristan (24 sporcu), 1997 Kopenhag/Danimarka (51 sporcu), 2001 Roma/İtalya (46 sporcu), 2005 Melbourne/Avustralya (74 sporcu), 2009 Taipei/Tayvan (81 sporcu), 2013 Sofya/Bulgaristan (169 sporcu), 2017 Samsun/Türkiye (288 sporcu), 2022 Caxias do Sul/Brezilya (135 sporcu) ve 2025 Tokyo/Japonya (185 sporcu) organizasyonlarından oluşmaktadır. Bu organizasyonlarda Türkiye toplam 1.115 sporcu ile temsil edilmiştir. En yüksek katılım ise ev sahibi olunan 2017 Samsun Yaz Deaflimpikleri'nde 288 sporcu ile gerçekleşmiştir. Ayrıca, 2013 yılından itibaren sporcu sayısındaki belirgin artış, Türkiye'nin Deaflimpik hareketine yaptığı yatırımın ve kurumsal gelişimin önemli bir göstergesi olarak değerlendirilmektedir (Kaya, 2026).
Atıcılık (Erkekler) 1 Sporcu
Atletizm (Erkekler) 10 Sporcu
Atletizm (Kadınlar) 1 Sporcu
Badminton (Erkekler) 4 Sporcu
Badminton (Kadınlar) 4 Sporcu
Basketbol (Kadınlar) 12 Sporcu
Bowling (Erkekler) 1 Sporcu
Bisiklet (Erkekler) 4 Sporcu
Bisiket (Kadınlar) 2 Sporcu
Futbol (Erkekler) 23 Sporcu
Golf (Erkekler) 1 Sporcu
Güreş (Serbest ve Grokromen) 12 Sporcu
Hentbol (Erkekler) 16 Sporcu
Judo (Erkekler) 6 Sporcu
Judo (Kadınlar) 7 Sporcu
Karate (Erkekler) 8 Sporcu
Karate (Kadınlar) 9 Sporcu
Masa Tenisi (Erkekler) 4 Sporcu
Masa Tenisi (Kadınlar) 4 Sporcu
Oryantiring (Erkekler) 3 Sporcu
Taekwondo (Erkekler) 5 Sporcu
Taekwondo (Kadınlar) 5 Sporcu
Tenis (Erkekler) 4 Sporcu
Tenis (Kadınlar) 4 Sporcu
Voleybol (Erkekler) 14 Sporcu
Voleybol (Kadınlar) 14 Sporcu
Yüzme (Erkekler) 4 Sporcu
Yüzme (Kadınlar) 3 Sporcu
https://www.deaflympics.com/games/tokyo-2025/tur
Türkiye, 2025 yılında Japonya'nın Tokyo kentinde düzenlenen 25. Yaz Deaflimpik Oyunları'na futbol (erkek), hentbol (erkek), basketbol (kadın), voleybol (erkek ve kadın), atletizm, yüzme, serbest ve grekoromen güreş, judo, karate, taekwondo, oryantiring, bisiklet, badminton, golf, atıcılık, tenis, masa tenisi ve bowling olmak üzere 18 farklı spor dalında toplam 185 sporcu ile katılım sağlamıştır. Türk kafilesinde futbol branşında 23, hentbolda 16, kadın basketbolda 12, erkek ve kadın voleybolda toplam 28, atletizmde 11, yüzmede 7, serbest ve grekoromen güreşte 12, judoda 13 (6 erkek, 7 kadın), karatede 17 (8 erkek, 9 kadın), taekwondoda 10 (5 erkek, 5 kadın), oryantiringde 3, bisiklette 6 (4 erkek, 2 kadın), badmintonda 8 (4 erkek, 4 kadın), golfte 1, atıcılıkta 1, teniste 8 (4 erkek, 4 kadın), masa tenisinde 8 (4 erkek, 4 kadın) ve bowling branşında 1 sporcu yer almıştır. Böylece Türkiye, Deaflimpik tarihindeki en geniş branş katılımlarından birini gerçekleştirerek çok sayıda takım ve bireysel spor dalında temsil edilmiştir.
2025 Tokyo Yaz Deaflimpikleri, Türkiye'nin Deaflimpik tarihindeki sporcu sayısı ve branş çeşitliliği bakımından en kapsamlı organizasyonlarından biri olarak öne çıkmaktadır. Futbol, hentbol, basketbol ve voleybol gibi takım sporlarının yanı sıra atletizm, yüzme, güreş, judo, karate ve taekwondo gibi geleneksel başarı elde edilen branşlarda güçlü bir temsil sağlanmış; bunun yanında golf, atıcılık ve bowling gibi daha önce sınırlı katılım gösterilen branşlarda da sporcuların mücadele etmesi, Türk Deaflimpik hareketinin farklı spor disiplinlerine yayılmaya başladığını ortaya koymuştur. Kadın sporcuların basketbol, voleybol, judo, karate, taekwondo, badminton, bisiklet, tenis, masa tenisi, atletizm ve yüzme branşlarında yer alması ise kadınların Deaflimpik sporlarına katılımının sürdürülebilir biçimde geliştiğini göstermektedir.
Kaynak: Araştırmacı Ali KAYA tarafından hazırlanmıştır (Kaya, 2026).
- 15. Kış Deaflimpik Oyunları, 2003 Sundsvall/İsveç (4 Sporcu)
- 16. Kış Deaflimpik Oyunları, 2007 Salt Lake/ABD (4 Sporcu)
- 18. Kış Deaflimpik Oyunları, 2015 Khanty-Mansiys/Rusya (5 Sporcu)
- 19. Kış Deaflimpik Oyunları, 2019 Valtellina-Valchiavenna/İtalya (3 Sporcu)
- 20. Kış Deaflimpik Oyunları, 2024 Erzurum/Türkiye (55 Sporcu)
https://www.deaflympics.com/countries/tur
Türkiye, 2003-2024 yılları arasında düzenlenen Kış Deaflimpik Oyunları'na toplam 5 (beş) kez katılım sağlamış ve bu organizasyonlarda toplam 71 sporcu ile temsil edilmiştir. En yüksek katılım, Türkiye'nin ev sahipliğinde gerçekleştirilen 2024 Erzurum Kış Deaflimpikleri'nde 55 sporcu ile gerçekleşmiştir. Bu durum, Türkiye'nin kış sporlarında işitme engelli sporculara yönelik katılım düzeyinin son yıllarda önemli ölçüde arttığını göstermektedir (Kaya, 2026).
- Kayak-Alp Disiplini (3 Sporcu)
- Satranç (11 Sporcu)
- Curling Erkek (6 Sporcu)
- Curling Kadın (6 Sporcu)
- Futsal Erkek (14 Sporcu)
- Futsal Kadın (14 Sporcu)
https://www.deaflympics.com/games/erzurum-2023/tur
Türkiye, 2024 yılında Erzurum'da düzenlenen 20. Kış Deaflimpik Oyunları'na kayak alp disiplini, satranç, curling (erkek ve kadın) ile futsal (erkek ve kadın) olmak üzere 4 (dört) farklı spor dalında, 55 (elli beş) sporcu ile katılım sağlamıştır. Türk kafilesinde kayak alp disiplininde 3, satrançta 11, erkek curling takımında 6, kadın curling takımında 6, erkek futsal takımında 14 ve kadın futsal takımında 14 sporcu yer almıştır.
Türkiye'nin ev sahipliğinde gerçekleştirilen bu organizasyon, Kış Deaflimpikleri tarihinde ülkemizin en yüksek sporcu katılımına ulaştığı oyunlar olmuştur. Takım sporlarının yanı sıra bireysel branşlarda da temsil edilmesi, Türk işitme engelliler sporunun kış sporlarındaki gelişimini ve organizasyon kapasitesini ortaya koymuştur. Özellikle erkek ve kadın futsal ile curling takımlarının aynı organizasyonda mücadele etmesi, kadın sporcuların kış sporlarındaki temsiline de önemli katkı sağlamıştır.
Elde edilen bulgular doğrultusunda, 2024 Erzurum Kış Deaflimpikleri Türkiye açısından yalnızca ev sahipliği yapılan bir organizasyon olmanın ötesinde, sporcu sayısı, branş çeşitliliği ve uluslararası organizasyon deneyimi bakımından Türk Deaflimpik hareketinin gelişiminde önemli bir kilometre taşı olarak değerlendirilmektedir (Kaya, 2026).
Yaz Deaflimpik Oyunları’na en fazla katılan sporcular incelendiğinde, Cevat Şimşek, Mustafa Dede, Mustafa Özbay ve İlhan Çıtak’ın altışar katılımla ilk sırada yer aldığı görülmektedir. Cevat Şimşek voleybol; Mustafa Dede ve İlhan Çıtak güreş; Mustafa Özbay ise basketbol ve hentbol branşlarında Türkiye’yi temsil etmiştir (Kaya, 2026)
Ali Rıfat Şahin, Cem Karasu, Emre Özçelik, Hasan Mercan, Mahmut Irk ve Mert Karataş ise beşer kez Yaz Deaflimpik Oyunları’na katılmıştır. Bu sporcular arasında Cem Karasu’nun 1989–2005, Mahmut Irk’ın 1993–2009 ve Hasan Mercan’ın 1997–2013 yılları arasındaki katılımları, Türkiye’nin Deaflimpik spor tarihindeki uzun süreli sporcu devamlılığını göstermektedir (Kaya, 2026).
İlk 10 sırada bulunan sporcuların 4’ü altı, 6’sı ise beş kez oyunlara katılmıştır. Böylece bu 10 sporcu toplam 54 sporcu katılımı gerçekleştirmiştir. Ayrıca Mustafa Özbay ve Mert Karataş, iki farklı branşta Türkiye’yi temsil etmeleri bakımından diğer sporculardan ayrılmaktadır (Kaya, 2026).
Deaflimpik Oyunları’na katılan Türk sporcular arasında bazı sporcuların birden fazla spor branşında mücadele ettiği görülmektedir. Toplam 26 sporcu birden fazla branşta yer almıştır. Bu sporculardan Emirhan Eroğlu, basketbol, yüzme ve karate olmak üzere üç farklı branşta mücadele etmiştir. Diğer 25 sporcu ise iki farklı branşta yer almıştır (Kaya, 2026).
İki farklı branşta mücadele eden sporcular şunlardır: Ayşe Gül Gökkaya (Taekwondo–Atletizm), Mahmut Zafer Taştan (Futbol–Basketbol), Mehmet Uysal (Judo–Güreş), Altıner Avcı (Basketbol–Hentbol), Cem Denli (Basketbol–Hentbol), Dila Büyükavcı (Basketbol–Hentbol), Ecrin Köse (Basketbol–Hentbol), Hakan Çoban (Basketbol–Hentbol), Mahmut Volkan Kış (Basketbol–Hentbol), Mustafa Özbay (Basketbol–Hentbol), Onur Türkoğlu (Basketbol–Hentbol), Ömer Otamış (Basketbol–Hentbol), Taşkın Kızılkaya (Basketbol–Hentbol), Zeynep Canpolat (Bowling–Hentbol), Lütfullah Mustafa Kılıç (Güreş–Judo), Mert Karataş (Basketbol–Voleybol), İlkan Reysan (Futbol–Voleybol), Hacer Dursun (Hentbol–Voleybol), Yeşim Yelken Atbaş (Hentbol–Voleybol), Murat Bilsay (Masa Tenisi–Voleybol), Emre Çiftçi (Plaj Voleybolu–Voleybol), Emre Konya (Plaj Voleybolu–Voleybol), Kezban Çağla Ateş (Plaj Voleybolu–Voleybol), Resul Tekin (Plaj Voleybolu–Voleybol) ve Yeter Yalçın (Plaj Voleybolu–Voleybol) olmak üzere toplam 25 sporcu iki farklı branşta yer almıştır (Kaya, 2026).
Yaz Deaflimpik Oyunları’nda Türkiye adına toplam 1.115 sporcu katılımı gerçekleşmiş ve bu katılımlar 670 farklı sporcu tarafından gerçekleştirilmiştir. Sporcuların katılım sıklıkları incelendiğinde, 398 sporcunun oyunlara bir defa, 154 sporcunun iki defa, 78 sporcunun üç defa, 30 sporcunun dört defa, 6 sporcunun beş defa ve 4 sporcunun altı defa katıldığı belirlenmiştir (Kaya, 2026).
Bulgular genel olarak değerlendirildiğinde, 670 sporcunun 398’inin (%60) Yaz Deaflimpik Oyunları’na yalnızca bir kez katıldığı; 272 sporcunun (%40) ise birden fazla kez Türkiye’yi temsil ettiği belirlenmiştir. Birden fazla katılım gösteren bu 272 sporcu, toplam 717 katılım gerçekleştirerek bütün katılımların %64’ünü oluşturmuştur. Bu sonuç, toplam katılımın önemli bir bölümünün Deaflimpik deneyimi bulunan ve oyunlara tekrar katılan sporcular tarafından gerçekleştirildiğini göstermektedir.
Son olarak 1.115 toplam katılımın %36’sı (398 kişi) benzersiz sporculardan, %64’ü (717 kişi) ise tekrar katılımlardan oluşmaktadır. (Kaya, 2026).
Toplam 670 sporcu, 19 farklı spor branşında yer almaktadır. Futbol branşında 164 sporcu yer alırken, bunu 65 sporcu ile güreş, 57 sporcu ile voleybol ve 51 sporcu ile basketbol takip etmektedir (Kaya, 2026).
Diğer branşlarda ise hentbol 39 sporcu, karate 37 sporcu, judo 34 sporcu , atletizm 33 sporcu, yüzme 31 sporcu, taekwondo 29 sporcu ve masa tenisi 28 sporcu ile temsil edilmektedir. Daha düşük sporcu sayısına sahip branşlarda tenis ve badminton 16’şar sporcu, bowling ve bisiklet 15’er sporcu, plaj voleybolu 13 sporcu, atıcılık 12 sporcu , oryantiring 9 sporcu bulunmaktadır. En az sporcuya sahip branş ise 6 sporcu ile golf olmuştur (Kaya, 2026).
Genel olarak değerlendirildiğinde, futbol branşının toplam sporcuların yaklaşık dörtte birini oluşturduğu ve 670 sporcunun branş dağılımında belirgin şekilde ilk sırada yer aldığı görülmektedir (Kaya, 2026).
- AKSEN, P. (2021). Deaflympic A Historical Perspective Since 1871 in Relation to Turkey and the World Traditional Review. Turkiye Klinikleri Journal of Medical Ethics-Law and History, 29(2), 264–277.
- FIRAT, B. F. (2024). Sağır Kış Oyunlarının Tarihsel Süreci ve Türkiye. Presented at the 22. Uluslararası Spor Bilimleri Kongresi /Gazi Üniversitesi, ANKARA.
- KAYA, A., & TOKSÖZ, İ. (2024). Dünyada Deaflimpik Yaz Oyunları Türkiye nin Mevcut Durum Analizi. Presented at the 22. Uluslararası Spor Bilimleri Kongresi /Gazi Üniversitesi, ANKARA.
DEAFLİMPİK HAREKETE DESTEK OL
Bu kampanya, Deaflimpik Komitesi Derneği Tüzüğü'nün 2. Maddesi gereği kurumsal kimliğini güçlendirmek ve “Türkiye” ile “Milli” ibarelerini kazanmak amacıyla yürütülmektedir.
Bu kampanya; Türkiye’nin Deaflimpik geleceğine sahip çıkma çağrısıdır.
Her yeni üye;
🇹🇷 Türkiye adına daha güçlü temsil,
🏅 Milli sporcular için daha sağlam ve profosyonel bir yapı,
🏛️ Kurumsal ve sürdürülebilir bir Deaflimpik vizyonu demektir.
Bugün atacağınız adım, yarın sporcularımızın bayrağı daha yükseğe taşımasına vesile olacaktır.
KVKK Bilgilendirmesi
Bu web sitesi, kullanıcı deneyiminizi iyileştirmek ve hizmetlerimizi geliştirmek amacıyla çerezler kullanmaktadır. Lütfen çerez politikamızı ve KVKK kapsamında kişisel verilerinizin korunmasına ilişkin açıklama metnini inceleyiniz.